Bina yenileme ve bina dönüşümü nedir? Güçlendirme, yıkıp yeniden yapma ve kat karşılığı farkı

Eski ve depreme dayanıksız bir binayı yenilemenin birkaç yolu vardır. "Bina dönüşümü" çoğunlukla binanın yıkılıp yeniden yapılmasını, "bina yenileme" ise güçlendirmeden yeniden yapıma kadar daha geniş bir yelpazeyi anlatır. Hangi yolun seçileceği, binanın riskli yapı raporu ve malikler arası karara bağlıdır.

Güçlendirme

Bina yıkılmadan taşıyıcı sistemin takviye edilmesidir. Riskli yapı raporunda binanın güçlendirilebilir olduğu sonucuna varılırsa gündeme gelebilir. Ayrıntılar için Bilgi Merkezi'ndeki "Güçlendirme mi, yıkım mı?" makalesine bakabilirsiniz.

Yıkıp yeniden yapma

Riskli yapı kararı sonrası bina yıkılır ve aynı parselde yeni bina inşa edilir. Bu yaklaşımın en yaygın finansman modeli kat karşılığıdır: müteahhit, maliyeti karşılığında yeni yapıdan belirli sayıda bağımsız bölümü alır, kalanlar mevcut maliklere verilir. Maliyeti malikler kendi bütçeleriyle de karşılayabilir; bu durumda hibe ve kredi gibi devlet destekleri devreye girebilir.

Hasılat paylaşımı

Müteahhit, yeni yapıdan elde edilecek satış hasılatını malikle belirli bir oranda paylaşır. Kat karşılığından farklı risk ve ödeme yapısı vardır.

Ada bazlı ve alan bazlı dönüşüm

Tek bir bina yerine bir ada veya bölgenin bütün olarak dönüştürülmesidir. Bu modelde alanın imar planı yeniden düzenlenebilir ve bazı projeleri TOKİ veya Emlak Konut gibi kuruluşlar üstlenebilir.

Nereden başlanır?

İlk adım genellikle binanın riskli yapı tespitini yaptırmaktır. Sonuç riskliyse malikler arasında arsa payı çoğunluğuyla karar alınır. Kentsele'de ücretsiz talep oluşturup bölgenizdeki belgeli müteahhitlerden teklif alabilirsiniz.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; mevzuat ve tutarlar değişebilir. Başvuru ve güncel durum için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın ilgili il müdürlüğüne danışın.